۵ بازی ویدیویی که روایت داستانی را برای همیشه تغییر دادند

برای دهه‌ها، صنعت گیم تلاش کرد خود را با سینما مقایسه کند: کات‌سین‌های سینمایی، دیالوگ‌های طولانی و نماهای close-up. اما بازی‌های این لیست فهمیدند که قدرت روایت در گیم، تعامل است. این ۵ اثر نشان دادند که بازیکن می‌تواند هم قهرمان داستان باشد، هم راوی، هم حتی مفسر. بیایید مرور کنیم. با ساویس گیم همراه شوید.

5. Planescape: Torment (1999) – وقتی داستان یک سؤال فلسفی است

این بازی ثابت کرد که «متن زیاد» می‌تواند نوآورانه باشد، نه تنبیه کننده. شما در نقش یک موجود جاودانه بیدار می‌شوید که حافظه‌اش را از دست داده. سؤال اصلی بازی: «چه چیزی انسان را تغییر می‌دهد؟» تقریباً تمام حل معماها و پیروزی در نبردها از طریق دیالوگ و فلسفه‌بافی ممکن است. بعضی بازیکنان هنوز هم معتقدند Planescape: Torment عمیق‌ترین داستانی است که تاکنون در یک بازی روایت شده.

نوآوری: روایت سوال‌محور به جای مأموریت‌محور. شما دنبال «اقتدار» نیستید؛ دنبال «هویت» خودتان هستید.

4. Half-Life 2 (2004) – قتل کات‌سین و تولد روایت زنده

قبل از Half-Life 2، داستان یعنی «قطع شدن بازی، پخش ویدیو، برگشت به بازی». Half-Life 2 این الگو را کشت. هیچ لحظه‌ای کنترل از شما گرفته نمی‌شود. داستان از طریق دیالوگ‌های ضمنی در حین حرکت، نوشته‌های روی دیوار و رفتار شخصیت‌های غیرقابل بازی (NPC) روایت می‌شود. مثلاً وقتی شخصیتی به شما نگاه می‌کند و می‌گوید «دنبال من بیا»، شما همچنان می‌توانید دور بزنید و محیط را لمس کنید. این حس «زندگی در داستان» تا امروز الهام‌بخش عناوینی مثل BioShock و Metro Exodus بوده.

30 بازی داستان‌محور برتر

3. The Last of Us (2013) – هم‌ذات‌پنداری عاطفی به عنوان مکانیک گیم‌پلی

خیلی‌ها The Last of Us را به خاطر گرافیک و گیم‌پلی تحسین می‌کنند، اما انقلاب واقعی آن در ترکیب مکانیک با عواطف است. در این بازی، وقتی جوئل دست الی را می‌گیرد تا از آب بگذرد، فقط یک حرکت در گیم نیست؛ این حرکت پیوند عاطفی آن‌ها را نشان می‌دهد. وقتی شما به عنوان بازیکن مجبور می‌شوید یک شخصیت را بکشید تا از الی محافظت کنید، سؤال اخلاقی مستقیماً به وجدان شما تحمیل می‌شود. The Last of Us مرز میان «کاربر» و «همدرد» را برای همیشه جابه‌جا کرد. دستاوردی که فاجعه ی لست 2 آن را نابود کرد.

2. Dark Souls (2011) – روایت محیطی و لذت کشف داستان

شجاعانه ترین تصمیم FromSoftware: حذف تقریباً کامل دیالوگ و کات‌سین. داستان Dark Souls در توضیحات آیتم‌ها، جایگذاری مجسمه‌ها و چیدمان دشمنان پنهان است. چرا این زره در این نقطه افتاده؟ چرا این پل شکسته است؟ بازی به شما می‌گوید: «خودت کشف کن. خودت حدس بزن.» این سبک «روایت محیطی» (Environmental Storytelling) باعث شد طرفداران هزاران ساعت ویدیو آنالیز بسازند. Dark Souls ثابت کرد که سکوت و گمنامی می‌توانند روایت را مرموزتر و جذاب‌تر از یک داستان خطی ۱۰۰ ساعته کنند.

1. Disco Elysium (2019) – درخت گفتگو به عنوان مبارزه با هیولاهای درونی

Disco Elysium هیچ نبردی به معنای سنتی ندارد. مبارزه، دیالوگ‌های درونی شخصیت با خودش است. شما ۲۴ مهارت دارید (مثل «Empathy» یا «Drama») که هرکدام صدایی در سر شما هستند. گاهی مهارت «Volition» به شما می‌گوید ادامه بده، همزمان «Inland Empire» شما را به خیال‌پردازی متوهمانه دعوت می‌کند. بازی‌های قبلی «گزینه‌های دیالوگ» داشتند. Disco Elysium «منازعه روانشناختی» را جایگزین کرد.

حرف آخر: داستان فقط متن نیست

از فلسفه متن‌محور Planescape تا سکوت مرموز Dark Souls، این ۵ بازی نشان دادند که گیم در قصه گویی هیچ رقابتی با سینما ندارد؛ چون چیز دیگری است. تعامل، انتخاب، اکتشاف و هم‌ذات‌پنداری فعال، ابزارهایی هستند که فقط در اختیار بازی‌های ویدیویی‌اند.

کدام یک از این بازی‌ها را تجربه کرده‌اید؟ فکر می‌کنید بازی دیگری شایسته جایگزینی در این لیست است؟