انیمه

تأثیر فرهنگی انیمه بر مد و موسیقی جهان؛ فراتر از کاسپلی

در نگاه عامه، تأثیر فرهنگی انیمه اغلب در همان تصویر کاسپلی در رویدادهای طرفداران یا تیشرت‌های پیکاچو خلاصه می‌شود. اما حقیقت بسیار عمیق‌تر از این نشانه‌های سطحی است. در طول دهه گذشته، زیبایی‌شناسی انیمه بی‌سروصدا از خرده‌فرهنگ‌های هواداری فراتر رفته و به DNA اصلی مُدِ لوکس، گرایش‌های موسیقی زیرزمینی و هویت بصری نسل جدیدی از هنرمندان جهانی نفوذ کرده است. ردپای این رسانه ژاپنی را نه فقط در سالن‌های حراج، که بر صحنه فشن‌شوهای میلان و موج‌های سینث‌ویو می‌توان یافت. با ساویس گیم همراه شوید.

وقتی انیمه از ورساچه و گوچی سر درمی‌آورد

بررسی بازی Final Fantasy 13

تا یک دهه پیش، تصور اینکه برندهای لوکس و دست‌نیافتنی دنیای مُد به یک کارتون ژاپنی ارجاع دهند، خنده‌دار می‌نمود. اما انیمه، برخلاف بسیاری از محصولات پاپ، از ابتدا حامل نوعی وسواس بصری افراطی، حس‌آمیزی رنگی و شخصیت‌پردازی از طریق لباس بوده است. طراحان مُد به تدریج دریافتند که شخصیت‌های انیمه، ویترین‌های متحرک مُد هستند. نتیجه این درک، اتفاقاتی تکان‌دهنده در صنعت فشن بود: مجموعه بهار/تابستان ۲۰۱۸ گوچی (Gucci) که در کمپین خود ارجاعی مستقیم به مانگا و انیمه‌های دهه ۸۰ داشت، یا کیف‌های کپسولی لویی ویتون (Louis Vuitton) با طرح‌های «فاینال فانتزی» (Final Fantasy). اوج این پیوند را شاید در همکاری سفارشی بین سازنده «نیون جنسیس اونگلیون» و برند «Undercover» یا کفش‌های «ناروتو»-محور از «Adidas» بتوان دید. در اینجا، انیمه دیگر مرجعی برای «لباس شخصیت» نیست، بلکه زیبایی‌شناسی سیال جنسیت، رنگ‌های نئونی و سیلوئت‌های اغراق‌آمیز آن، به مواد خام طراحان برای گسستن از قواعد خشک فشن غربی تبدیل شده است. پوشیدن یک کت با طرح آکیرا، دیگر نشانهٔ یک اوتاکوی گوشه‌گیر نیست، بلکه بیانیه‌ای از آوانگارد بودن است.

موج سینث‌ویو و نوستالژی یک آینده گمشده

در دنیای موسیقی، تأثیر انیمه شاید در هیچ سبکی آشکارتر از «سینث‌ویو» (Synthwave) و گسترش «ویپورویو» (Vaporwave) نباشد. این ژانرهای موسیقی که در میانه دهه ۲۰۱۰ از زیرزمین اینترنت سر برآوردند، بر پایه نوستالژی برای تصویری رؤیاگونه از دهه ۸۰ میلادی بنا شده‌اند. و چه رسانه‌ای قدرتمندتر از انیمه‌های سایبرپانکی آن دهه («آکیرا»، «شبح درون پوسته») این زیبایی‌شناسی را در خود فشرده بود؟ آلبوم‌های موفق هنرمندانی مانند «Perturbator» یا «Carpenter Brut» مملو از کاورآرت‌هایی است که بی‌پرده از انیمه‌های اکشن علمی-تخیلی وام گرفته‌اند. فراتر از تصویر، حس شنیداری این قطعات (تلفیق سینتی‌سایزرهای مالیخولیایی با ضرب‌های تند) دقیقاً فضای صوتی تعقیب‌وگریزهای موتورسواری در نئو-توکیوی خیالی را تداعی می‌کند. حتی خوانندگان جریان اصلی نیز از این موج عقب نمانده‌اند: «The Weeknd» در موزیک ویدیوی «Snowchild» آشکارا به «آکیرا» ادای دین کرد، و «Megan Thee Stallion» استایل خود را با رفرنس به شخصیت‌های شونن پیوند زد.

نسل زد و هنرمندانی که با انیمه بزرگ شدند

لایت یاگامی (دفترچه مرگ)نقد و بررسی روانشناختی شخصیت‌های ماندگار انیمه (مطالعه موردی)
لایت یاگامی (دفترچه مرگ)

شاید ماندگارترین تأثیر فرهنگی انیمه، شکل‌گیری نسلی از هنرمندان و خلاقانی باشد که کودکی خود را با تماشای «دث نوت» و «بلیچ» گذرانده‌اند. امروز، این افراد پشت دوربین‌ها، در استودیوهای طراحی و روی صحنه‌های موسیقی ایستاده‌اند و زبان بصری انیمه برایشان به اندازه هوایی که تنفس می‌کنند طبیعی است. گروه هیپ‌هاپ «Brockhampton» بارها و بی‌پروا در اشعار و ویدیوکلیپ‌های خود به انیمه اشاره می‌کند. «دنزل کری» (Denzel Curry) رپر، کل آلبومی به نام «Melt My Eyez, See Your Future» با حال‌وهوای کاوبوی بیباپ ارائه داد. این دیگر یک گرته‌برداری سطحی نیست؛ این زبان مادری هنری نسل Z است. فیلم‌سازی مثل «ادگار رایت» یا برادران «دافر» (خالقان Stranger Things) نیز هر جا فرصت یافته‌اند، ادای دین خود به انیمه را پنهان نکرده‌اند.

در نهایت، انیمه دیگر یک محصول صادراتی ژاپن نیست. این رسانه به یک زبان بصری جهانی، یک مرجع فرهنگی میان‌نسلی و منبع الهامی بی‌انتها بدل شده که مرزهای سنتی هنر، موسیقی و مُد را در هم می‌شکند. این نفوذ خاموش و عمیق، بسیار فراتر از پوشیدن لباس کاراکترهاست؛ این داستان شکل‌گیری حساسیت زیبایی‌شناختی یک قرن جدید است.

Reza Khalaf Chabavi

به نام خدا - سلام، سابقه‌ی نوشتن بیش از 3000 مطلب گیمینگ و نویسندگی در بزرگ‌ترین سایت‌های ایران. بازی‌های مورد علاقه: Metal Gear Solid 3، سری Devil May Cry، فرنچایز Yakuza: Like a Dragon و Gravity Rush. ایمیل کاری: khc.reza@gmail.com

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا